Verehrung des Kunstwerkes durch Pygmalion  (2)   

Ov. met. X, 257-269

                                                                                 

257

 et credit tactis digitos insidere membris

258

 et metuit, pressos veniat ne livor in artus,

259

 et modo blanditias adhibet, modo grata puellis

260

 munera fert illi conchas teretesque lapillos
261

et parvas volucres et flores mille colorum

262

liliaque pictasque pilas et ab arbore lapsas

263

Heliadum lacrimas (*); ornat quoque vestibus artus:

264

dat digitis gemmas, dat longa monilia collo;

265

aure leves bacae, redimicula pectore pendent:

266

cuncta decent; nec nuda minus formosa videtur.

267

conlocat hanc stratis concha Sidonide tinctis

268

appellatque tori sociam adclinataque colla

269

mollibus in plumis tamquam sensura reponit.

Hendrik Goltzius, Pygmalion und Galathea, Kupferstich 1593 (München, Staatl.Graph.Sammlung): Pygmalion, mit Bildhauerwerkzeugen am Boden, bewundert und beschenkt seine Statue.

Zurück zur Gliederung

Metrische Analyse     Stilmittel     Grammatik        Übersetzung

Stilmittel    

257

 et credit tactis digitos insidere membris Hyperbaton (tactis ... membris)

258

 et metuit, pressos veniat ne livor in artus, Hyperbaton (pressos ... in artus), sortiere um: in pressos artus

259

 et modo blanditias adhibet, modo grata puellis Hyperbaton/Enjambement (grata ... munera)

Anapher (modo ... modo...)

260

munera fert illi conchas teretesque lapillos  
261

et parvas volucres et flores mille colorum

 
262 liliaque pictasque pilas et ab arbore lapsas  
263 Heliadum lacrimas (*); ornat quoque vestibus artus:  
264 dat digitis gemmas, dat longa monilia collo; Anapher (dat ... dat...)
265 aure leves bacae, redimicula pectore pendent: pendent, decent, videtur: Grammatikalisches Subjekt ist hier nicht Pygmalion (wie in den anderen Versen).
266 cuncta decent; nec nuda minus formosa videtur.  
267 conlocat hanc stratis concha Sidonide tinctis Hyperbaton
268

appellatque tori sociam adclinataque colla

colla: dichterischer Plural
269

mollibus in plumis tamquam sensura reponit.

sortiere um: in mollibus plumis

Zurück zum Text

Grammatik

257

 et credit tactis digitos insidere membris Alle Verben im Präsens; Pygmalion ist Subjekt - außer in 265/266.

digitos insidere: a.c.i. abh. von credit:  (mit dat.: tactis membris)

258

 et metuit, pressos veniat ne livor in artus, metuere, ne mit Konj.: fürchten, dass

259

 et modo blanditias adhibet, modo grata puellis  

260

 munera fert illi conchas teretesque lapillos  
261

et parvas volucres et flores mille colorum

 
262

liliaque pictasque pilas et ab arbore lapsas

 
263

Heliadum lacrimas (*); ornat quoque vestibus artus:

 
264

dat digitis gemmas, dat longa monilia collo;

 
265

aure leves bacae, redimicula pectore pendent:

 
266

cuncta decent; nec nuda minus formosa videtur.

 
267

conlocat hanc stratis concha Sidonide tinctis

concha Sidonide: adv. Best./ abl. instr. zu "stratis tinctis"
268

appellatque tori sociam adclinataque colla

 
269

mollibus in plumis tamquam sensura reponit.

sensura: Nom. Sg. f. Part. Fut. Akt.

Metrische Analyse    

257

 -     - | -   - | - ||  v  v|-  | - | -  v  v | -      x

et credit tactis digitos insidere membris

Penth.(Trith.,Hephth.)

258

-     v  v| -     -  |  -  || v  v|-    -   | - v   v | -  x

 et metuit, pressos veniat ne livor in artus,

Penth. (Trith., Hephth.)

259

 -     v  v |   -   v v|-   v  v | - ||  v  v  |   -  v    v|-  x

 et modo blanditias adhibet, modo grata puellis

Hephth.

muta cum liquida !

260

  -    v  v| -     -|- || - | -       v v |-     v    v|-   x

 munera fert illi conchas teretesque lapillos

Penth.
261

 -   - |  -      v  v|  -  ||- | -    - | -   v    v|-   x

et parvas volucres et flores mille colorum

Penth.
262

 - vv|-  || - | -     v    v|-  || v   v | -   v v | -    x

liliaque pictasque pilas et ab arbore lapsas

Trith., Hephth.

1. -que lang gemessen!!

263

 -  v v| -      v v | -  ||  - | -      v     v |  -   v  v |  -   x

Heliadum lacrimas; ornat quoque vestibus artus:

Penth.

muta cum liquida!

264

 -     v  v| -    -  |  -  ||  - |  -     v    v |- vv|  -  x

dat digitis gemmas, dat longa monilia collo;

Penth.
265

 -  v   v| -     - | - ||  v   v| -  v v | -    v v |  -     x

aure leves bacae, redimicula pectore pendent:

Penth.
266

 -     v   v   | -  || -   |  -  v  ||  v | -    - |  -   v   v|-   x

cuncta decent; nec nuda minus formosa videtur.

Trith., kata triton trochaion
267

-    v  v |   -        - | -  || -  |   -   -| -   v v|  -    x

conlocat hanc stratis concha Sidonide tinctis

Penth.
268

 -   - | -     v   v|- ||  v v|       -  - | -  v  v  |  -   x

appellatque tori sociam adclinataque colla

Penth.

Elision

269

-   v   v|  -     - |  - ||  - |    -      -  | -   v  v | -   x

mollibus in plumis tamquam sensura reponit.

Penth.

Zurück zum Text        Zurück zur Gliederung

Übersetzung  von Gerhard Fink, Zürich und München 1989:                                  

257

 und glaubt, den Druck der Finger auf den berührten Gliedern zu bemerken,

258

 er sorgt sich sogar, die Glieder könnten, wo er sie drückte, bläuliche Flecken bekommen.

259

 Bald überhäuft er sie mit Liebkosungen, bald bringt er ihr Geschenke, wie Mädchen sie lieben,

260

 Muscheln, glatte Steinchen,
261

kleine Vögel, Blumen in tausend Farben,

262

Lilien, bunte Bälle und die nach ihrer Baumverwandlung vergossenen

263

Tränen der Sonnentöchter, den Bernstein. (*) Auch schmückt er sie mit Kleidern,

264

steckt ihr Ringe mit Edelgestein an die Finger und legt ihr eine lange Kette um den Hals.

265

Im Ohr trägt sie matt schimmernde Perlen, am Busen ein Brustband.

266

Alles ziert sie, doch nackt erscheint sie nicht weniger schön.

267

Er legt sie auf Purpurdecken aus Sidon,

268

nennt sie Gefährtin seines Lagers und lässt,

269

nicht anders, als ob sie es fühlte, ihren Nacken auf weichen Daunen ruhen.

   

(*) ab arbore lapsas Heliadum lacrimas:

Vgl. Ovid, Metamorphosen II, 358 - 366: bsd. 364/5:

inde fluunt lacrimae, stillataque sole rigescunt | de ramis electra novis ...

Die Töchter des Sonnengottes Helios weinten über den Tod ihres Bruders Phaeton, der mit dem Wagen des Sonnengottes abgestürzt war und die Erde ins Unglück gerissen hatte. Sie wurden in Bäume verwandelt und ihre Tränen zu Bernstein.

Zurück zum Text        Zurück zur Gliederung